Đền bù đất làm điện khí là vấn đề được người dân quan tâm khi Nhà nước thu hồi đất để xây dựng các công trình năng lượng. Nhà máy điện khí thuộc nhóm công trình có thể bị thu hồi đất theo quy định của pháp luật đất đai. Nhà máy điện và các công trình phụ trợ cũng thuộc nhóm này.
Đối với dự án điện hạt nhân, chính sách bồi thường còn có những điểm riêng. Đáng chú ý là dự án điện hạt nhân Ninh Thuận đang được áp dụng cơ chế đặc thù. Chính sách này nhằm tháo gỡ các vướng mắc về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Người có đất bị thu hồi cần hiểu rõ quyền lợi của mình. Việc nắm được cơ chế bồi thường giúp người dân chủ động chuẩn bị hồ sơ. Đồng thời, người dân có thể kiểm tra phương án bồi thường khi được cơ quan có thẩm quyền công bố.
>>> Xem thêm: Đất gắn liền với di sản văn hóa phi vật thể: Điều kiện bảo tồn khi bán.
1. Đất xây dựng nhà máy điện hạt nhân, điện khí có bị thu hồi không?
1.1. Nhà nước có thể thu hồi đất để xây dựng nhà máy điện
Luật Đất đai 2024 cho phép Nhà nước thu hồi đất trong những trường hợp thật sự cần thiết. Một trong các nhóm trường hợp là xây dựng công trình năng lượng.
Nhóm công trình này gồm nhà máy điện và công trình phụ trợ. Hệ thống đường dây truyền tải điện cũng thuộc phạm vi quy định. Trạm biến áp và một số công trình liên quan cũng được bao gồm.
Do đó, đất phục vụ dự án nhà máy điện có thể thuộc diện Nhà nước thu hồi. Việc thu hồi phải đáp ứng các căn cứ và điều kiện luật định.
1.2. Đất xây dựng công trình dầu khí cũng thuộc trường hợp có thể thu hồi
Pháp luật đất đai còn quy định về công trình dầu khí. Nhóm này bao gồm nhiều công trình phục vụ khai thác và xử lý dầu khí.
Nhà máy chế biến khí là một ví dụ. Kho chứa, trạm bơm và hệ thống đường ống cũng thuộc nhóm công trình được quy định.
Vì vậy, dự án điện khí cần được xem xét theo tính chất cụ thể. Cơ quan có thẩm quyền sẽ xác định căn cứ thu hồi đất theo quy hoạch và hồ sơ dự án.
1.3. Thu hồi đất phải đáp ứng điều kiện theo luật
Không phải cứ có dự án năng lượng là được thu hồi đất ngay. Việc thu hồi phải có căn cứ pháp lý phù hợp.
Theo Luật Đất đai 2024, dự án phải đáp ứng các điều kiện nhất định. Một trong các căn cứ là dự án phải thuộc kế hoạch sử dụng đất hằng năm cấp huyện. Một số trường hợp khác phải có quyết định đầu tư hoặc quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư.
Ngoài ra, việc thu hồi đất còn gắn với phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Việc bố trí tái định cư cũng phải được thực hiện theo quy định.
2. Chính sách bồi thường khi thu hồi đất làm công trình điện
2.1. Người sử dụng đất có thể được bồi thường về đất
Khi Nhà nước thu hồi đất, người sử dụng đất có thể được bồi thường nếu đáp ứng đủ điều kiện.
Điều 95 Luật Đất đai 2024 quy định các trường hợp được bồi thường về đất. Trong đó có hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không phải là đất thuê trả tiền hằng năm.
Việc có được bồi thường hay không còn phụ thuộc vào nguồn gốc đất. Tình trạng pháp lý của người sử dụng đất cũng là yếu tố cần xem xét.
Do đó, người dân không nên chỉ căn cứ vào việc mình đang sử dụng đất. Cần kiểm tra thêm giấy tờ và điều kiện bồi thường.
2.2. Bồi thường có thể bằng đất hoặc bằng tiền
Phương án bồi thường được xác định theo từng trường hợp cụ thể. Người bị thu hồi đất có thể được xem xét bồi thường bằng đất hoặc bằng tiền theo quy định.
Cơ quan có thẩm quyền sẽ căn cứ vào loại đất và tình trạng sử dụng đất. Giá trị bồi thường cũng phải được xác định theo quy định hiện hành.
Người dân nên kiểm tra kỹ phương án được lập. Nếu có điểm chưa rõ, người dân có quyền yêu cầu giải thích theo trình tự.
2.3. Ngoài tiền bồi thường còn có các khoản hỗ trợ
Người có đất bị thu hồi không chỉ quan tâm đến tiền bồi thường. Các chính sách hỗ trợ cũng có ý nghĩa rất lớn.
Tùy trường hợp, người dân có thể được xem xét hỗ trợ ổn định đời sống. Một số trường hợp còn có hỗ trợ sản xuất hoặc đào tạo, chuyển đổi nghề.
Nếu phải di chuyển chỗ ở, chính sách tái định cư cũng cần được quan tâm. Các khoản hỗ trợ cụ thể sẽ phụ thuộc vào từng dự án và quy định áp dụng.
2.4. Giá trị bồi thường cần được xác định theo quy định
Mức bồi thường không phải lúc nào cũng bằng giá mua bán thực tế trên thị trường. Việc xác định giá phải dựa trên căn cứ pháp luật.
Người dân cần xem rõ loại đất bị thu hồi. Diện tích được công nhận cũng cần được kiểm tra.
Ngoài ra, thời điểm xác định giá đất có thể ảnh hưởng đến giá trị bồi thường. Vì vậy, người dân nên đọc kỹ phương án trước khi nhận tiền.

>>> Xem thêm: Những giao dịch lớn luôn cần một văn phòng công chứng đủ năng lực đồng hành.
3. Cơ chế đặc thù đối với dự án điện hạt nhân Ninh Thuận
3.1. Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận có chính sách riêng
Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận đang được áp dụng cơ chế đặc thù về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Nghị quyết 189/2025/QH15 quy định cơ chế, chính sách đặc biệt để đầu tư xây dựng dự án. Trong đó có nội dung riêng về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.
Đây là điểm đáng chú ý đối với người dân có đất nằm trong phạm vi dự án. Quyền lợi của người sử dụng đất cần được xem xét theo chính sách đặc thù được áp dụng.
3.2. Mức bồi thường, hỗ trợ có cơ chế đặc biệt
Chính sách đặc thù cho phép áp dụng mức bồi thường, hỗ trợ và tái định cư ở mức cao nhất theo quy định. Mức này được nhân với hệ số 1,5 lần theo cơ chế được quy định cho dự án điện hạt nhân Ninh Thuận.
Cơ chế này nhằm giải quyết những khó khăn tồn tại trong thời gian dài. Đồng thời, chính sách hướng tới bảo đảm quyền lợi của người dân trong vùng dự án.
Người dân cần phân biệt cơ chế đặc thù này với chính sách bồi thường thông thường. Không nên áp dụng máy móc mức bồi thường của dự án khác.
3.3. Người chưa có Giấy chứng nhận vẫn có thể được xem xét
Một điểm đáng chú ý là chính sách đặc thù còn đề cập đến người đang sử dụng đất nhưng chưa có Giấy chứng nhận.
Nếu người sử dụng đất đủ điều kiện được cấp Giấy chứng nhận, chính sách bồi thường có thể được áp dụng tương ứng. Đây là cơ chế có ý nghĩa đối với những trường hợp gặp vướng mắc về hồ sơ đất đai.
Tuy nhiên, người dân vẫn cần chứng minh nguồn gốc và quá trình sử dụng đất. Cơ quan có thẩm quyền sẽ kiểm tra hồ sơ trước khi xác định quyền lợi.
3.4. Có cơ chế riêng về nhà ở tạm và tiền thuê nhà
Trong thời gian chờ bố trí tái định cư, người có đất ở bị thu hồi có thể được bố trí nhà ở tạm. Trường hợp phù hợp, địa phương có thể hỗ trợ tiền thuê nhà.
Thời gian và mức hỗ trợ do UBND tỉnh Khánh Hòa quy định. Việc hỗ trợ phải bảo đảm công khai và phù hợp với điều kiện thực tế.
Đây là chính sách giúp người dân ổn định cuộc sống trong thời gian chuyển tiếp. Người dân nên theo dõi thông báo của cơ quan có thẩm quyền để biết quyền lợi cụ thể.
4. Trình tự bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi thu hồi đất
4.1. Thông báo và điều tra hiện trạng đất
Cơ quan có thẩm quyền sẽ tổ chức các bước điều tra và xác minh. Nội dung có thể gồm đo đạc, kiểm đếm và xác định nguồn gốc đất.
Đối với dự án điện hạt nhân Ninh Thuận, cơ chế đặc thù cho phép thực hiện một số công việc chuẩn bị trước khi có thông báo thu hồi đất chính thức. Việc này nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án.
Người sử dụng đất có trách nhiệm phối hợp trong quá trình kiểm đếm. Người dân cũng nên cung cấp đầy đủ giấy tờ liên quan đến đất.
4.2. Lập phương án bồi thường và hỗ trợ
Sau khi có kết quả kiểm tra, cơ quan thực hiện nhiệm vụ bồi thường sẽ lập phương án.
Phương án cần xác định rõ quyền lợi của từng người sử dụng đất. Nội dung có thể gồm tiền bồi thường, các khoản hỗ trợ và phương án tái định cư.
Người dân cần đọc kỹ phương án trước khi nhận tiền. Các thông tin về diện tích, loại đất và tài sản trên đất cần được kiểm tra cẩn thận.
4.3. Thẩm định và phê duyệt phương án
Phương án bồi thường không tự động có hiệu lực ngay sau khi lập. Phương án phải được thẩm định và phê duyệt theo quy định.
Sau khi được phê duyệt, cơ quan có thẩm quyền tổ chức thực hiện. Việc thu hồi đất cũng được tiến hành theo trình tự pháp luật.
Đối với dự án điện hạt nhân Ninh Thuận, Nghị quyết 66.8/2025/NQ-CP quy định cơ chế riêng về trình tự thực hiện. Nghị quyết này cho phép tách nội dung bồi thường, hỗ trợ và tái định cư thành một dự án độc lập.
4.4. Người dân cần làm gì khi chưa đồng ý với phương án?
Người dân nên kiểm tra kỹ các thông tin trong phương án bồi thường. Nếu phát hiện sai sót, cần phản ánh với cơ quan có thẩm quyền.
Các nội dung cần kiểm tra gồm diện tích đất và loại đất. Nguồn gốc sử dụng đất cũng cần được xác định đúng.
Nếu quyền lợi chưa được giải quyết phù hợp, người dân có thể thực hiện quyền khiếu nại theo quy định. Trong trường hợp cần thiết, người dân nên tìm đến đơn vị có chuyên môn để được tư vấn.

>>> Xem thêm: Người bán cần chuẩn bị gì trước khi công chứng mua bán nhà đất?
Kết luận
Đền bù đất làm điện khí cần được xem xét dựa trên loại dự án và căn cứ thu hồi đất cụ thể. Với nhà máy điện và công trình năng lượng, pháp luật đất đai đã có quy định về trường hợp Nhà nước thu hồi đất. Người sử dụng đất có thể được bồi thường và hỗ trợ nếu đáp ứng điều kiện.
Riêng dự án điện hạt nhân Ninh Thuận đang có cơ chế đặc thù. Chính sách này quy định nhiều nội dung riêng về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Người dân trong vùng dự án nên chủ động kiểm tra hồ sơ đất đai và phương án bồi thường.
Nếu cần hỗ trợ về kiểm tra giấy tờ đất, công chứng hồ sơ hoặc tư vấn các thủ tục liên quan đến quyền sử dụng đất, bạn có thể liên hệ Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 để được tư vấn.
>>> Xem thêm: Một lựa chọn đúng về dịch thuật giúp tránh nhiều rắc rối pháp lý
>>> Xem thêm: Hồ sơ du học, định cư, làm việc nước ngoài thường không thể thiếu công chứng dịch thuật
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
