Trong các giao dịch mua bán nhà đất, hợp đồng đặt cọc thường được ký trước khi ký hợp đồng mua bán chính thức. Nhiều người cho rằng đặt cọc chỉ là thỏa thuận tạm thời nên không cần công chứng, trong khi số khác lại lo ngại rủi ro pháp lý nếu chỉ lập giấy tay.

Vậy có nên công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán hay không? Công chứng mang lại lợi ích gì và trong trường hợp nào là cần thiết? Bài viết dưới đây sẽ phân tích cụ thể dưới góc độ pháp luật.

>>> Xem thêm: Cần công chứng tài sản, hợp đồng dân sự? Văn phòng công chứng Hà Nội là địa chỉ bạn nên biết.

1. Công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán có bắt buộc không?

công chứng hợp đồng đặt cọc
C

1.1. Quy định pháp luật về hình thức hợp đồng đặt cọc

Theo Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015, đặt cọc là một biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự. Pháp luật không quy định HĐĐC bắt buộc phải công chứng hoặc chứng thực.

👉 Như vậy, xét về mặt hình thức:

  • Công chứng HĐĐC trước mua bán là không bắt buộc;

  • Các bên có thể thỏa thuận lập hợp đồng đặt cọc bằng văn bản thông thường.

1.2. Phân biệt với hợp đồng mua bán nhà đất

Theo Luật Đất đai 2013Luật Nhà ở 2014, hợp đồng mua bán nhà đất bắt buộc phải công chứng (trừ một số trường hợp đặc biệt).

👉 Do đó:

  • Hợp đồng đặt cọc: không bắt buộc công chứng;

  • Hợp đồng mua bán: bắt buộc công chứng.

2. Lợi ích pháp lý khi công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán

2.1. Giá trị chứng cứ cao khi xảy ra tranh chấp

Theo Điều 5 Luật Công chứng 2014:

“Văn bản công chứng có giá trị chứng cứ; những tình tiết, sự kiện trong văn bản công chứng không phải chứng minh.”

👉 Khi công chứng HĐĐC trước mua bán, các bên được bảo đảm:

  • Không phải giám định chữ ký;

  • Không phải chứng minh việc giao kết hợp đồng;

  • Nội dung thỏa thuận được Tòa án ưu tiên công nhận.

2.2. Bảo đảm hiệu lực điều khoản phạt cọc

Theo khoản 2 Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015, nếu một bên vi phạm nghĩa vụ thì:

  • Bên nhận cọc có thể bị mất cọc;

  • Bên đặt cọc vi phạm phải trả lại tiền cọc và khoản tiền tương đương (nếu có thỏa thuận).

👉 Việc công chứng HĐĐC trước mua bán giúp:

  • Ghi nhận rõ điều khoản phạt cọc;

  • Hạn chế tranh cãi về ý chí của các bên.

>>> Xem thêm: 3 điều khoản bắt buộc phải có trong Mẫu hợp đồng cho thuê nhà.

3. Rủi ro khi không công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán

công chứng hợp đồng đặt cọc

3.1. Dễ bị tuyên vô hiệu do vi phạm điều kiện giao dịch

Theo Điều 117 Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự vô hiệu nếu:

  • Một bên không đủ năng lực hành vi;

  • Bị lừa dối, ép buộc;

  • Nội dung vi phạm điều cấm của luật.

Xem thêm:  Mẫu đơn ký giáp ranh với mảnh đất liền kề 2022 và cách ghi

👉 Khi không công chứng, rủi ro hợp đồng đặt cọc bị vô hiệu cao hơn, do không có bên thứ ba (công chứng viên) kiểm tra tính hợp pháp.

3.2. Khó chứng minh khi bên còn lại chối bỏ nghĩa vụ

Thực tế xét xử cho thấy nhiều tranh chấp phát sinh từ:

  • Giấy đặt cọc viết tay sơ sài;

  • Không ghi rõ thời hạn ký hợp đồng mua bán;

  • Không xác định rõ đối tượng chuyển nhượng.

👉 Đây là những rủi ro phổ biến nếu không công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán.

4. Trường hợp nào nên công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán?

Việc công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán đặc biệt nên thực hiện trong các trường hợp:

  • Đặt cọc số tiền lớn;

  • Nhà đất là tài sản chung vợ chồng;

  • Đất đang trong quá trình thừa kế;

  • Nhà đất chung sổ, chưa tách thửa;

  • Giao dịch với người nước ngoài;

  • Một bên không trực tiếp ký mà ủy quyền.

👉 Trong các trường hợp này, công chứng giúp phòng ngừa tranh chấp ngay từ đầu.

>>> Xem thêm: Phân tích chi tiết pháp lý liên quan đến Thủ tục làm giấy từ chối tài sản.

5. Ví dụ minh họa thực tế

Ví dụ thực tế:
Ông A đặt cọc 500 triệu đồng để mua nhà của bà B. Hai bên chỉ lập giấy tay, không công chứng. Sau đó, bà B bán nhà cho người khác với giá cao hơn.

Khi ông A khởi kiện:

  • Bà B cho rằng giấy đặt cọc chỉ là “ghi nhớ”;

  • Tòa án phải giám định chữ ký, xác minh ý chí các bên;

  • Vụ việc kéo dài, ông A không được bồi thường đầy đủ.

👉 Nếu công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán, quyền lợi của ông A sẽ được bảo vệ rõ ràng và chặt chẽ hơn.

6. Kết luận

Pháp luật không bắt buộc phải công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán, tuy nhiên việc công chứng mang lại giá trị pháp lý và tính an toàn cao hơn rất nhiều, đặc biệt với giao dịch nhà đất có giá trị lớn và tiềm ẩn rủi ro.

Vì vậy, để hạn chế tranh chấp và bảo vệ quyền lợi của mình, công chứng hợp đồng đặt cọc trước mua bán là lựa chọn cần thiết và nên được ưu tiên thực hiện.

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Xem thêm:  Có thể yêu cầu tòa án phong tỏa sổ tiết kiệm đang tranh chấp không?

Các bài viết liên quan:

>>> Thành lập chi nhánh công ty: thủ tục và quyền hạn

>>> Quy trình phát hành hóa đơn điện tử theo quy định mới nhất

>>> Những lưu ý quan trọng khi công chứng thỏa thuận chia thừa kế nhằm tránh tranh chấp về di sản.

>>> Tìm hiểu chi tiết về công chứng giấy ủy quyền để bảo vệ quyền lợi của các bên liên quan.

>>> Hướng dẫn cách đặt lịch trước tại văn phòng công chứng Hà Nội nhằm tránh chờ đợi lâu.

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

  1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
  2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.

  • Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
  • Hotline: 0966.22.7979
  • Email: ccnguyenhue165@gmail.com
Đánh giá