Ủy quyền trong đất phi nông nghiệp

Ủy quyền trong đất phi nông nghiệp là một trong những giao dịch pháp lý phổ biến, được nhiều chủ sử dụng đất lựa chọn khi cần ủy quyền quản lý, giao dịch hoặc thực hiện các thủ tục liên quan đến đất đai thay cho mình. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết về quy định pháp lý, điều kiện, thủ tục và các lưu ý quan trọng khi ủy quyền trong đất phi nông nghiệp.

>>> Xem thêm: Hướng dẫn chi tiết về cách lập hợp đồng ủy quyền đúng pháp luật.

1. Cơ sở pháp lý điều chỉnh

1.1. Luật Đất đai năm 2013

Luật Đất đai năm 2013 (Luật số 45/2013/QH13) và các văn bản hướng dẫn thi hành quy định về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, trong đó có quyền ủy quyền cho người khác thực hiện các thủ tục liên quan đến đất đai.

Điều 167 Luật Đất đai năm 2013 quy định về quyền của người sử dụng đất, trong đó có quyền ủy quyền cho người khác thực hiện quyền sử dụng đất. Người sử dụng đất có quyền ủy quyền cho người khác thực hiện một số hoặc toàn bộ quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Điều 188 Luật Đất đai năm 2013 quy định về điều kiện thực hiện các quyền chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế quyền sử dụng đất, trong đó có yêu cầu về giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tình trạng tranh chấp của đất.

1.2. Bộ luật Dân sự năm 2015

Bộ luật Dân sự năm 2015 (Luật số 91/2015/QH13) quy định về hợp đồng ủy quyền và các vấn đề liên quan đến đại diện.

Điều 135 Bộ luật Dân sự năm 2015 định nghĩa: Ủy quyền là sự thỏa thuận giữa hai bên, theo đó bên được ủy quyền thực hiện công việc nhân danh bên ủy quyền.

Điều 137 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về hình thức hợp đồng ủy quyền: Hợp đồng ủy quyền phải được lập thành văn bản, nếu có liên quan đến bất động sản thì phải được công chứng hoặc chứng thực.

Điều 143 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về nghĩa vụ của bên được ủy quyền, bao gồm: thực hiện công việc ủy quyền một cách trung thực, cẩn trọng, tốt nhất nhằm bảo đảm lợi ích hợp pháp của bên ủy quyền; thông báo cho bên ủy quyền khi có phát sinh hoặc thay đổi các yếu tố ảnh hưởng đến việc thực hiện công việc ủy quyền.

1.3. Nghị định hướng dẫn

• Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai, hướng dẫn về thủ tục đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
• Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 06/01/2017 về đăng ký bất động sản, xe cơ giới hướng dẫn thủ tục đăng ký các giao dịch liên quan đến đất đai, trong đó có thủ tục ủy quyền.

2. Điều kiện và thủ tục ủy quyền trong đất phi nông nghiệp

2.1. Điều kiện để ủy quyền trong đất phi nông nghiệp

Để thực hiện ủy quyền liên quan đến đất phi nông nghiệp, cần đáp ứng các điều kiện sau:

• Người ủy quyền (bên ủy quyền) phải có tư cách pháp lý đầy đủ: là chủ sở hữu hợp pháp của quyền sử dụng đất, có năng lực hành vi dân sự đầy đủ. Trường hợp người ủy quyền là người chưa thành niên hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự thì phải có sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật.
• Người được ủy quyền (bên được ủy quyền) phải đáp ứng: có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, không thuộc đối tượng bị cấm theo quy định pháp luật.
• Đất phi nông nghiệp phải đáp ứng điều kiện: có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ/sổ hồng); không đang tranh chấp; không bị kê biên, phong tỏa; trong thời hạn sử dụng đất.
• Hợp đồng ủy quyền phải được công chứng hoặc chứng thực: theo quy định tại Điều 137 Bộ luật Dân sự năm 2015, hợp đồng ủy quyền liên quan đến bất động sản (bao gồm đất đai) phải được công chứng hoặc chứng thực.

2.2. Các hình thức ủy quyền trong đất phi nông nghiệp

Ủy quyền toàn bộ quyền sử dụng đất: Bên ủy quyền cho phép bên được ủy quyền thực hiện toàn bộ các quyền của mình với thửa đất, bao gồm quyền chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế, thế chấp, góp vốn…

Ủy quyền một phần quyền sử dụng đất: Bên ủy quyền chỉ cho phép bên được ủy quyền thực hiện một số quyền cụ thể, như: ủy quyền quản lý đất, ủy quyền thực hiện thủ tục sang tên, ủy quyền thế chấp…

Ủy quyền thực hiện thủ tục hành chính: Bên ủy quyền ủy quyền cho bên được ủy quyền thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến đất đai như: làm sổ đỏ, sang tên, tách thửa, hợp thửa…

2.3. Thủ tục ủy quyền trong đất phi nông nghiệp

Bước 1 – Chuẩn bị hồ sơ:

• Hợp đồng ủy quyền (đã được soạn thảo và thống nhất giữa các bên)
• Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất gốc (bản sao có công chứng/chứng thực)
• Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân của bên ủy quyền và bên được ủy quyền (bản sao có công chứng)
• Sổ hộ khẩu hoặc giấy tờ chứng minh nơi cư trú của các bên
• Các giấy tờ khác theo yêu cầu (giấy tờ chứng minh nguồn gốc đất, giấy đồng ý của vợ/chồng nếu đất có tài sản chung…)

Bước 2 – Công chứng hợp đồng ủy quyền:

• Đưa hợp đồng ủy quyền đến tổ chức công chứng (Văn phòng công chứng, Phòng công chứng) để thực hiện công chứng.
• Công chứng viên kiểm tra tính hợp pháp của hợp đồng, xác minh tư cách của các bên.
• Sau khi công chứng, các bên nhận bản gốc hợp đồng ủy quyền đã được công chứng.

Bước 3 – Đăng ký biến động (nếu cần):

• Trong trường hợp ủy quyền dẫn đến thay đổi thông tin trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, cần thực hiện thủ tục đăng ký biến động tại Văn phòng đăng ký đất đai.
• Nộp hồ sơ bao gồm: đơn đăng ký biến động, hợp đồng ủy quyền đã công chứng, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất gốc, giấy tờ cá nhân của các bên.
• Thời gian giải quyết thông thường từ 15-30 ngày làm việc.

>>> Xem thêm: Phí làm sổ đỏ chung cư – đâu là đơn vị tính chính xác?

3. Thời hạn ủy quyền và các lưu ý quan trọng

3.1. Thời hạn ủy quyền

Theo quy định tại Điều 139 Bộ luật Dân sự năm 2015, thời hạn ủy quyền do các bên thỏa thuận trong hợp đồng ủy quyền. Nếu các bên không thỏa thuận về thời hạn ủy quyền thì hợp đồng ủy quyền có hiệu lực cho đến khi công việc ủy quyền được hoàn thành hoặc đến khi bên ủy quyền hoặc bên được ủy quyền hủy bỏ hợp đồng.

Các trường hợp về thời hạn ủy quyền:

• Ủy quyền có thời hạn xác định: Các bên ghi rõ thời hạn ủy quyền trong hợp đồng (ví dụ: 1 năm, 2 năm, 5 năm…). Hết thời hạn, hợp đồng ủy quyền hết hiệu lực.
• Ủy quyền không có thời hạn: Hợp đồng ủy quyền có hiệu lực cho đến khi công việc ủy quyền hoàn thành hoặc bị hủy bỏ.
• Ủy quyền vô thời hạn với quyền sử dụng đất: Trong trường hợp này, cần lưu ý điều kiện theo quy định pháp luật đất đai và thực tiễn xử lý của cơ quan đăng ký đất đai.

3.2. Các lưu ý quan trọng khi ủy quyền trong đất phi nông nghiệp

Đối với bên ủy quyền:

• Cần kiểm tra kỹ tư cách pháp lý và uy tín của bên được ủy quyền trước khi ký hợp đồng.
• Xác định rõ phạm vi ủy quyền (ủy quyền toàn bộ hay một phần quyền sử dụng đất).
• Quy định rõ thời hạn ủy quyền và nghĩa vụ của bên được ủy quyền trong hợp đồng.
• Lưu giữ bản gốc giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và các giấy tờ quan trọng.
• Theo dõi tiến độ thực hiện công việc ủy quyền và yêu cầu báo cáo định kỳ.
• Có quyền hủy bỏ hợp đồng ủy quyền bất cứ lúc nào nếu bên được ủy quyền vi phạm nghĩa vụ.

Đối với bên được ủy quyền:

• Thực hiện công việc ủy quyền một cách trung thực, cẩn trọng, tốt nhất.
• Thông báo kịp thời cho bên ủy quyền về các phát sinh trong quá trình thực hiện.
• Không được vượt quá phạm vi ủy quyền đã được ghi nhận trong hợp đồng.
• Hoàn trả các giấy tờ, tài sản cho bên ủy quyền khi hết thời hạn ủy quyền hoặc khi công việc hoàn thành.

Các lưu ý chung:

• Hợp đồng ủy quyền phải được công chứng tại tổ chức công chứng có thẩm quyền mới có giá trị pháp lý cao nhất.
• Nội dung hợp đồng cần rõ ràng, cụ thể về phạm vi, thời hạn, nghĩa vụ của các bên.
• Không nên ủy quyền toàn bộ quyền sử dụng đất trong thời gian dài cho người không quen biết rõ.
• Lưu ý đến quy định về đồng ý của vợ/chồng khi đất là tài sản chung của vợ chồng.

4. Hủy bỏ ủy quyền và kết luận

4.1. Các trường hợp hủy bỏ ủy quyền

Hợp đồng ủy quyền có thể chấm dứt trong các trường hợp sau:

• Hết thời hạn ủy quyền: Theo như thỏa thuận trong hợp đồng.
• Hoàn thành công việc ủy quyền: Khi bên được ủy quyền đã hoàn thành công việc được giao.
• Hủy bỏ theo thỏa thuận: Các bên thống nhất hủy bỏ hợp đồng ủy quyền.
• Hủy bỏ đơn phương: Bên ủy quyền có quyền hủy bỏ hợp đồng bất cứ lúc nào nhưng phải thông báo cho bên được ủy quyền; bên được ủy quyền cũng có quyền hủy bỏ nhưng phải thông báo kịp thời và bồi thường thiệt hại (nếu có).
• Đề nghị Tòa án hủy bỏ: Trong trường hợp một bên vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ, bên kia có thể đề nghị Tòa án hủy bỏ hợp đồng.

4.2. Thủ tục hủy bỏ ủy quyền

Khi hủy bỏ hợp đồng ủy quyền, cần thực hiện:

• Thông báo bằng văn bản cho bên kia về việc hủy bỏ.
• Lập văn bản hủy bỏ hợp đồng ủy quyền (nên công chứng để đảm bảo giá trị pháp lý).
• Hoàn trả giấy tờ, tài sản đã nhận (nếu có).
• Trong trường hợp đã đăng ký biến động tại cơ quan đất đai, cần thực hiện thủ tục cập nhật thông tin.

>>> Xem thêm: Dịch thuật lấy ngay – phù hợp cho doanh nghiệp cần gấp tài liệu.

Kết luận

Ủy quyền trong đất phi nông nghiệp là giao dịch pháp lý phổ biến nhưng đòi hỏi sự hiểu biết về quy định pháp luật để đảm bảo tính hợp pháp và bảo vệ quyền lợi của các bên. Việc lập hợp đồng ủy quyền cần đảm bảo các điều kiện về hình thức, nội dung và thủ tục theo quy định. Khi có nhu cầu ủy quyền liên quan đến đất phi nông nghiệp, quý khách hàng nên tham vấn các chuyên gia pháp luật hoặc công chứng viên để đảm bảo giao dịch được thực hiện đúng pháp luật.

Để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thủ tục ủy quyền trong đất phi nông nghiệp một cách nhanh chóng và hiệu quả, hãy liên hệ với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 hoặc ghé thăm văn phòng trực tiếp để được hỗ trợ tốt nhất.

>>> Xem thêm: Pháp lý bất động sản trong khu công nghệ cao – Toàn bộ quy định cần biết.

>>> Xem thêm: Địa chỉ công chứng di chúc uy tín cần có đội ngũ công chứng viên chuyên nghiệp và nhiều năm kinh nghiệm.

 

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:

1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
3. Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
4. Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
5. Xem thêm…

• Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
• Hotline: 0966.22.7979
• Email: ccnguyenhue165@gmail.com