Trong đời sống hôn nhân, thỏa thuận tài sản trước hôn nhân thường được lập với mục đích minh bạch quyền sở hữu và hạn chế tranh chấp khi ly hôn. Tuy nhiên, khi một bên vợ hoặc chồng qua đời, vấn đề đặt ra là: Xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết như thế nào? Liệu thỏa thuận này có ảnh hưởng đến việc chia di sản thừa kế hay không?

>>> Xem thêm: Các trường hợp công chứng ngoài trụ sở được thực hiện bởi văn phòng công chứng

📚 Căn cứ pháp lý về xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết

xử lý thỏa thuận tài sản khi chết

Các quy định pháp luật áp dụng bao gồm:

  • 📘 Luật Hôn nhân và gia đình 2014

    • Điều 47: Thỏa thuận xác lập chế độ tài sản của vợ chồng

    • Điều 48: Nội dung thỏa thuận về chế độ tài sản

    • Điều 59: Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng

    • Điều 66: Giải quyết tài sản của vợ chồng khi một bên chết

  • 📗 Bộ luật Dân sự 2015

    • Điều 609: Quyền thừa kế

    • Điều 612: Di sản thừa kế

    • Điều 613: Người thừa kế

    • Điều 651: Người thừa kế theo pháp luật

👉 Đây là cơ sở pháp lý để xác định phạm vi áp dụng của thỏa thuận tài sản khi một bên chết và mối quan hệ với pháp luật thừa kế.

❓ Thỏa thuận tài sản trước hôn nhân có còn hiệu lực khi một bên qua đời không?

⚖️ Nguyên tắc: thỏa thuận vẫn có hiệu lực

Theo Điều 47 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, thỏa thuận tài sản được xác lập hợp pháp sẽ:

  • Có hiệu lực kể từ thời điểm đăng ký kết hôn

  • Điều chỉnh quyền sở hữu, định đoạt tài sản trong suốt thời kỳ hôn nhân

📌 Do đó:

  • Việc một bên qua đời không làm chấm dứt hiệu lực của thỏa thuận tài sản

  • Thỏa thuận vẫn là căn cứ để xác định tài sản riêng – tài sản chung

👉 Đây là bước đầu tiên trong quá trình xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết.

🧾 Xử lý di sản thừa kế dựa trên thỏa thuận tài sản

🔍 Phân định rõ tài sản trước khi chia thừa kế

Theo Điều 66 Luật Hôn nhân và gia đình 2014:

“Khi một bên vợ, chồng chết thì tài sản chung được chia đôi, trừ trường hợp vợ chồng có thỏa thuận khác.”

📌 Trong trường hợp có thỏa thuận tài sản trước hôn nhân:

  • Việc phân chia thực hiện theo đúng nội dung thỏa thuận

  • Chỉ phần tài sản thuộc quyền sở hữu của người chết mới được xác định là di sản thừa kế

👉 Như vậy, xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết là căn cứ quan trọng để tránh nhầm lẫn toàn bộ tài sản thành di sản.

⚰️ Thỏa thuận tài sản khi một bên chết có ảnh hưởng đến quyền thừa kế không?

🧬 Không làm mất quyền thừa kế hợp pháp

Theo Điều 609 Bộ luật Dân sự 2015:

Xem thêm:  Đất nông nghiệp lên đất trồng cây lâu năm được không?

“Cá nhân có quyền để lại tài sản của mình cho người thừa kế…”

📌 Thỏa thuận tài sản:

  • Không tước bỏ quyền thừa kế của người còn sống

  • Không thay thế di chúc (nếu có)

👉 Tuy nhiên, thỏa thuận giúp giới hạn phạm vi di sản, từ đó:

  • Tránh tranh chấp giữa vợ/chồng còn sống và các đồng thừa kế khác

  • Làm rõ tài sản nào không thuộc khối di sản

>>> Xem thêm: Dịch vụ cấp sổ đỏ lần đầu hỗ trợ người dân hoàn thiện quyền sử dụng đất

🚫 Khi nào thỏa thuận tài sản không được áp dụng khi một bên chết?

❌ Trường hợp thỏa thuận bị vô hiệu

Theo Điều 49 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, thỏa thuận tài sản bị vô hiệu nếu:

  • Vi phạm điều kiện có hiệu lực

  • Bị ép buộc, giả tạo

  • Xâm phạm nghiêm trọng quyền lợi hợp pháp của người thừa kế khác

📌 Trong các trường hợp này:

  • Việc xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết sẽ không dựa trên thỏa thuận

  • Tài sản được giải quyết theo chế độ tài sản theo luật định

🏛️ Tòa án xử lý tranh chấp thế nào khi có thỏa thuận tài sản?

⚖️ Ưu tiên thỏa thuận hợp pháp

Khi phát sinh tranh chấp thừa kế, Tòa án sẽ:

  • Kiểm tra hiệu lực của thỏa thuận tài sản

  • Ưu tiên áp dụng thỏa thuận nếu hợp pháp

  • Chỉ đưa phần tài sản của người chết vào khối di sản

👉 Điều này cho thấy vai trò then chốt của xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết trong tố tụng thừa kế.

>>> Xem thêm: Vai trò của thừa kế trong việc chuyển dịch quyền sử dụng đất hợp pháp

📌 Ví dụ minh họa thực tế về xử lý thỏa thuận tài sản

xử lý thỏa thuận tài sản khi chết

Ví dụ thực tế:
Anh A và chị B lập thỏa thuận tài sản trước hôn nhân, xác định:

  • Căn nhà đứng tên anh A là tài sản riêng

  • Các khoản tiền tiết kiệm hình thành trong hôn nhân là tài sản chung theo tỷ lệ 50/50

Sau khi anh A qua đời:

  • Căn nhà không được coi là di sản

  • Chỉ phần 50% tiền tiết kiệm của anh A được đưa vào khối di sản chia cho những người thừa kế

👉 Việc xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết giúp chị B tránh tranh chấp với gia đình bên chồng.

⚠️ Lưu ý quan trọng khi xử lý thỏa thuận tài sản để hạn chế tranh chấp khi một bên qua đời

  • ✅ Thỏa thuận cần lập rõ ràng, cụ thể, dễ chứng minh

  • ✅ Nên công chứng để tăng giá trị pháp lý

  • ❌ Không dùng thỏa thuận tài sản để “che giấu” di sản

  • ✅ Kết hợp lập di chúc phù hợp với thỏa thuận tài sản

🎯 Kết luận

👉 Thỏa thuận tài sản trước hôn nhân vẫn có giá trị pháp lý khi một bên qua đời.
👉 Xử lý thỏa thuận tài sản khi một bên chết là bước bắt buộc để xác định chính xác di sản thừa kế.
👉 Việc áp dụng đúng thỏa thuận giúp:

  • Bảo vệ quyền lợi của người còn sống

  • Hạn chế tranh chấp thừa kế kéo dài

Xem thêm:  Ly hôn nhưng không có giấy khai sinh của con: Giải pháp hợp pháp

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Các bài viết liên quan:

>>> Công chứng giấy phép kinh doanh bản sao năm 2025

>>> Khi mua bán nhà cần đọc kỹ nội dung hợp đồng mua bán nhà trước khi ký

>>> Việc lập đúng công chứng giấy ủy quyền giúp bảo đảm hiệu lực pháp lý

>>> Người dân cần nắm rõ thủ tục cấp sổ đỏ để chủ động thời gian

>>> Việc tìm hiểu trước phí công chứng giấy ủy quyền giúp người dân chuẩn bị chi phí hợp lý

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

  1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
  2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.

  • Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
  • Hotline: 0966.22.7979
  • Email: ccnguyenhue165@gmail.com
Đánh giá